فیلم آموزش همگانی
سرماخوردگی و آنفلوانزا چیست؟
سرماخوردگی و آنفلوانزا عفونتهای ویروسی هستند. هر دو دستگاه تنفسی شما را تحتتأثیر قرار میدهند. این شامل گلو، بینی، مجاری تنفسی و ریهها میشود. تشخیص تفاوت این دو مشکل است. آنفلوانزا معمولاً شدیدتر از سرماخوردگی است. ابتلا به سرماخوردگی چندین بار در سال رایج است. بیشتر افراد تنها چند بار در طول ۱۰ سال به آنفلوانزا مبتلا میشوند.
علائم سرماخوردگی یا آنفلوانزا
سرماخوردگی و آنفلوانزا علائم مشابهی دارند. بااینحال، دو بیماری متفاوت هستند.
علائم سرماخوردگی شامل:
- تب تا ۱۰۲ درجه فارنهایت (حدود ۳۹ درجه سانتیگراد)
- آبریزش یا گرفتگی بینی
- ترشحات بینی سبز یا زرد
- گلودرد
- سرفه
- عطسه
- احساس خستگی
- درد عضلانی
- سردرد
- چشمهای watery (اشکآلود)
- علائم بهتدریج ظاهر میشوند
- علائم خفیف هستند
علائم آنفلوانزا شامل:
- تب بالای ۱۰۲ درجه فارنهایت (حدود ۳۹ درجه سانتیگراد)
- گرفتگی بینی
- تهوع
- لرز و تعریق
- احساس خستگی
- درد عضلانی، بهویژه در پشت، پاها و بازوها
- سرفه
- سردرد
- بیاشتهایی
- علائم ناگهانی ظاهر میشوند
- علائم شدیدتر هستند
یک نوع خاص از آنفلوانزا جدی در نظر گرفته میشود. آن را آنفلوانزای H1N1 مینامند. برخی آن را آنفلوانزای خوکی مینامند. این یک عفونت تنفسی است. ویروسی که در خوکها یافت میشود باعث آن میشود. این ویروس میتواند انسانها را آلوده کند. علائم آن مشابه سایر علائم آنفلوانزا است.
برای سرماخوردگی یا آنفلوانزای معمولی نیازی به مراجعه به پزشک نیست. بااینحال، اگر علائم شما جدی شد، با پزشک تماس بگیرید یا او را ملاقات کنید.
علائم جدی در کودکان شامل:
- تب بالا (بیش از ۱۰۳ درجه فارنهایت – حدود ۳۹.۵ درجه سانتیگراد)
- تب بیش از ۳ روز ادامه دارد
- مشکل در تنفس، تندنفسی یا خسخس
- کبودی پوست
- گوشدرد یا ترشح از گوش
- مشکل در بیدارشدن
- تحریکپذیری
- تشنج
- علائمی که بهبود مییابند و سپس با تب یا سرفه بدتر برمیگردند
- بدترشدن بیماریهای مزمن (مانند دیابت یا بیماری قلبی)
- استفراغ یا دلدرد
علائم جدی در بزرگسالان شامل:
- تب بالا و طولانیمدت (بیش از ۱۰۲ درجه فارنهایت – حدود ۳۹ درجه سانتیگراد) همراه با خستگی و بدندرد
- علائمی که بیش از ۱۰ روز طول بکشند یا بدتر شوند
- مشکل در تنفس یا تنگینفس
- درد یا فشار در قفسهٔ سینه
- غش یا احساس نزدیک به غش
- گیجی یا سردرگمی
- استفراغ شدید یا مداوم
- درد شدید سینوس در صورت یا پیشانی
- غدد متورم در گردن یا فک
علائم سرماخوردگی و آنفلوانزا میتوانند بین ۲ تا ۱۴ روز طول بکشند.
چه چیزی باعث سرماخوردگی یا آنفلوانزا میشود؟
ویروسها باعث سرماخوردگی و آنفلوانزا میشوند. بیش از ۲۰۰ ویروس مختلف میتوانند باعث سرماخوردگی شوند. تعداد کمتری از ویروسها باعث آنفلوانزا میشوند. به همین دلیل واکسن برای آنفلوانزا وجود دارد اما برای سرماخوردگی خیر.
سرماخوردگی یا آنفلوانزا چگونه تشخیص داده میشوند؟
هیچ آزمایشی برای تشخیص سرماخوردگی وجود ندارد. پزشک از شما دربارهٔ علائم سؤال میکند و درمان علائم را پیشنهاد میدهد. اگر پزشک مشکوک شود که شما آنفلوانزا دارید، ممکن است آزمایش انجام دهد. این آزمایش شامل نمونهگیری از داخل بینی یا پشت گلو است. نتایج معمولاً سریع آماده میشوند.
آیا میتوان از سرماخوردگی یا آنفلوانزا پیشگیری کرد یا از آن اجتناب کرد؟
اقداماتی وجود دارد که میتوانید برای کاهش خطر ابتلا به سرماخوردگی و آنفلوانزا انجام دهید:
- دستان خود را مرتب بشویید. از صابون استفاده کنید. این کار جلوی انتشار میکروبها را میگیرد.
- تغذیهٔ سالم داشته باشید، ورزش کنید و خواب کافی داشته باشید. این موارد سیستم ایمنی شما را تقویت میکنند.
- هنگام سرفه و عطسه، داخل آرنج خود (نه دستها) را استفاده کنید.
- سطوح مشترک مانند میزها، پیشخوانها، اسباببازیها، دستگیرهها و حمام را تمیز کنید. از ضدعفونیکنندههای آنتیباکتریال استفاده کنید.
- واکسن آنفلوانزا (تزریقی یا اسپری بینی) دریافت کنید. این واکسن در طول فصل آنفلوانزا در دسترس است. بهترین زمان ماههای اکتبر و نوامبر است. واکسن تزریقی برای بزرگسالان و همهٔ کودکان بالای ۶ ماه ایمن است. اکیداً توصیه میشود همهٔ کودکان ۶ تا ۵۹ ماهه سالانه واکسن آنفلوانزا بزنند. واکسن اسپری بینی حاوی ویروسهای زنده ولی ضعیفشده است. این واکسن برای بزرگسالان و کودکان بالای ۲ سال که آسم یا مشکلات تنفسی ندارند ایمن است. قبل از دریافت واکسن اسپری بینی با پزشک مشورت کنید. شما نمیتوانید از واکسن تزریقی یا اسپری بینی آنفلوانزا بگیرید. برخی افراد واکسینهشده همچنان آنفلوانزا میگیرند، اما معمولاً خفیفتر از افراد واکسینهنشده است. واکسن برای افرادی که بیشتر در معرض عوارض جدی هستند توصیه میشود.
درمان سرماخوردگی و آنفلوانزا
هیچ درمان قطعی برای سرماخوردگی یا آنفلوانزا وجود ندارد. آنتیبیوتیکها علیه ویروسهای ایجادکنندهٔ این بیماریها مؤثر نیستند. بیماری باید مسیر خود را طی کند. بااینحال، میتوانید اقداماتی برای کاهش علائم انجام دهید:
- برای تب پایین، درد و بدندرد خفیف، از داروهایی مانند استامینوفن (Acetaminophen – Tylenol)، ناپروکسن (Naproxen – Aleve) یا ایبوپروفن (Ibuprofen – Advil) استفاده کنید.
- مایعات فراوان بنوشید.
- تا حد امکان استراحت کنید.
- در خانه بمانید تا از انتشار میکروبها به دیگران جلوگیری کنید.
پزشک ممکن است برای آنفلوانزا داروی ضدویروسی تجویز کند. این دارو تنها مدت زمان بیماری را کوتاه میکند. داروها به شکل قرص، شربت یا استنشاقی وجود دارند. نوع استنشاقی ممکن است برای افراد مبتلا به آسم یا بیماری انسدادی مزمن ریه (COPD) مشکلساز باشد. برخی داروهای ضدویروس میتوانند باعث تهوع و استفراغ شوند.
برای کاهش علائم کودکان، استامینوفن کودکان (Children’s Tylenol) میتواند به کاهش درد و تب کمک کند. مطمئن شوید که دوز صحیح متناسب با سن و وزن کودک داده میشود.
اسپریهای بینی و ضداحتقانها برای کودکان خردسال توصیه نمیشوند زیرا ممکن است عوارض ایجاد کنند. داروهای سرفه و سرماخوردگی نیز برای کودکان توصیه نمیشوند، بهویژه برای کودکان زیر ۲ سال. شواهد کمی مبنی بر اثربخشی آنها در کودکان وجود دارد.
برای درمان سرماخوردگی یا آنفلوانزا در کودک خود:
- استراحت کافی بدهید.
- مایعات فراوان مصرف کند.
- از دستگاه بخور برای مرطوبکردن هوای اتاق کودک استفاده کنید. این کار به رفع گرفتگی بینی کمک میکند.
- از اسپری نمکی بینی برای رقیقکردن ترشحات استفاده کنید.
- از سرنگ مکشی برای خارجکردن ترشحات از بینی کودک یا نوزاد استفاده کنید.
زندگی با سرماخوردگی یا آنفلوانزا
علائم سرماخوردگی و آنفلوانزا آزاردهنده هستند. شما تا زمانیکه بیماری مسیر خود را طی کند، احساس خوبی نخواهید داشت. با استراحت، مصرف مایعات، داروهای بدون نسخه و تخلیهٔ بینی میتوانید علائم خود را کاهش دهید.
سؤالاتی که باید از پزشک خود بپرسید
- علائم سرماخوردگی یا آنفلوانزا چه مدت ادامه خواهند داشت؟
- چه مدت من یا فرزندم باید در خانه بمانیم؟
- آیا همهٔ داروهای سرماخوردگی و آنفلوانزا نیاز به نسخه دارند؟
- آیا میتوانم هنگام بیماری واکسن آنفلوانزا دریافت کنم؟
- آیا واکسن پس از ابتلا به آنفلوانزا هم مؤثر است؟
- من باردارم. آیا آنفلوانزا برای جنین خطر دارد؟
منابع
- Centers for Disease Control and Prevention, Cold Versus Flu
- U.S. National Library of Medicine, Common Cold
- U.S. National Library of Medicine, Flu
این مطلب با سردبیری دکتر اکبر نیکپژوه، متخصص پزشکی پیشگیری و اجتماعی، استاد دانشگاه علوم پزشکی برای استفاده در وبسایت بیمارستان تهیه شده است.
لطفاً به یاد داشته باشید که پزشکی و سلامت همواره دانشی رو به کمال است. ضمن استفاده از مطالب علمی این بسته آموزشی، توصیههای سلامتی و درمانی ویژه خودتان را از پزشکان معالجتان دریافت کنید.
سلب مسئولیت: مطالب ارائهشده صرفاً جهت اطلاعرسانی و افزایش آگاهی عمومی تهیه شده و جایگزین توصیهها و دستورات پزشکی فردی نبوده و لازم است در هر مورد با پزشک معالج مشورت شود.
تندرستی و سلامتی کامل شما آرزوی ماست.
